De Creatieve Mens: schrijven om te overleven

Heerenveen

“De hele dag zit ik vol met verhalen.” De dag door krijgt Gooitzen Woudstra van verschillende kanten en alsmaar impulsen die hem prikkelen tot nadenken. Hij loopt daarmee rond, probeert er een vinger achter te krijgen. Een woord of begrip, een uitdrukking of expressie, Gooitzen wil weten het wie, wat, waar, wanneer, waarom en hoe van de feiten. Dwangmatig wil hij de gang van zaken diepzinnig begrijpen, deze verwerken.

Om de dingen die anderen zeggen en vertellen te doorgronden, en ermee te kunnen omgaan, schrijft Gooitzen ze op. Eerst in een verhaal of uitgebreid gedicht. Dan gaat hij strepen en doorhalen, kleiner en korter maken, weglaten van overbodige uitleg. Totdat er enkel een scherpzinnig citaat of filosofisch aforisme overblijft: ‘niets vermoeiender dan zoeken naar rust’, of ‘het ergste van een dieet is een ander die eet’. “Ik probeer de essentie van een uitdrukking te vatten. Wanneer ik iets opvang, iemand vertelt me wat of ik hoor een gesprek, dan maalt dat in mijn hoofd. Ik probeer linken te leggen en verbanden te vinden. Een enkel woord kan me meenemen. Daar zit ik dan uren mee, soms wel een hele dag over na te denken.” Gooitzen wil de bedoeling weten. De reden van de dingen. Waarom gebeuren ze. Wat is het motief dat mensen iets vertellen. Voor zichzelf wil hij dat duidelijk maken. Door het op te schrijven hoopt Gooitzen dat anderen deze informatie ook beter begrijpen. “Veel uitspraken neem ik serieus. Bijvoorbeeld vraagt iemand aan mij: hoe gaat het met je. Dan weet ik niet dat het een beleefdheidsvorm is, maar ik denk dat ze werkelijk willen weten hoe het met me gaat. Maar dat is helemaal niet zo. Dan loop ik vast.” Twee gedichtenbundels heeft Woudstra in eigen beheer uit gegeven. Eigenlijk is het spelen met woorden voor hem een therapie om de dingen van zich af te schrijven en daardoor beter te begrijpen. Graag wil hij een boek schrijven over het leven in een gezin met ouders die Jehovah’s Getuige zijn. “Ik ben van 1964 en in 1975 zou de wereld vergaan. Daar wordt je als tienjarig jongetje mee geconfronteerd, want ik zou geen 11 jaar worden. Dat heeft me lang achtervolgd. Mijn ouders vonden school niet interessant. In het begin kreeg ik weinig mee van grammatica. Ik ben geen kei in Nederlands, maar als ik ga schrijven kan ik uitstekend formuleren.” Gooitzen denkt anders, zegt hij. Makkelijke dingen vindt hij moeilijk, terwijl moeilijke dingen voor hem juist makkelijk zijn. Als kind zingt hij niet mee met de klas ‘roodborstje tikt tegen het raam, laat me erin’, want hoe weten wij dat het vogeltje dat denkt. Hij wil geen rijmelarij schrijven, geen concessies doen. “Ik ga overal diep op in, graaf verder. Daarom heb ik al mijn boeken weg gegeven, want mijn hoofd raakte te vol. Ik wist precies wat waar stond in een bepaald boek, ik sla alles op. Het Nederlands is wel een mooie taal met al die dubbele betekenissen van bepaalde woorden. Ik schilder met woorden en doe dat met de passie van een kunstenaar.” Bent u creatief en wilt u mee in deze rubriek? Of kent u een persoon die daarmee wel in de krant mag? Creatief in de meest brede betekenis: van kunstschilder tot beeldbouwer en van dichter tot muzikant, van klusjesman tot tekenaar en van praatjesmaker tot plaatjesmaker. Geef naam en adres door via info@jurjenkvanderhoek.nl Jurjen K. van der Hoek

Auteur

Redactie