De Creatieve Mens: andere manier van denken

Heerenveen

“Ik heb een sterke motivatie om uit te vinden hoe je iets kunt leren.” Birgit Speulman vindt als puber dat ze alles kan worden wat ze wil. Pas later komt het besef dat ze naar de kunstacademie wil. Vooral omdat ze daarvoor tekenen gebruikte als uitlaatklep om het leven beter te begrijpen. De academie zou er voor zorgen dat ze dat niet kwijt ging raken.

“Ik bedacht en maakte dingen zonder daar een voorbeeld bij te hebben. Kleertjes voor de poppen zonder patroon, ik verzon het zelf wel. Ik vond wel uit hoe het in elkaar zat. Met tekenen is dat anders. Ik maakte altijd tekeningen om mezelf te uiten en waarin ik mijn ervaringen kwijt kon. Maar dan kom je er achter dat het plaatje dat jij kan tekenen niet meer klopt met wat je kunt zien. Er ontstaat een spanningsveld. Ik heb dat opgelost door mezelf de opdracht te geven  steeds een stapje verder te gaan, steeds iets meer te kunnen. En dat ging ik me dan zelf leren.” Birgit wil dingen maken. Niet alleen boeken illustreren, maar ook de tekst schrijven. Ze ging grafiek maken. “Daarin sprak me het zwart-witte element erg aan. Maar ook de oplage, zodat meer mensen iets van me kunnen kopen. Want de kunst hoeft niet uniek te zijn, vond ik toen. Nu gebruik ik de computer als tekenmateriaal. Handig omdat het een bepaald proces versnelt, niet alleen het werk maar ook je eigen ontwikkeling. Ik kan iets uitproberen zonder dat het meteen is verpest. In de tijd dat ik moeder werd was het ook handig, want grafiek geeft smerigheid en vieze handen. Zonder cursussen heb ik me in de computer verdiept. Zelf ervaren hoe het werkt.” Birgit laat zich inspireren door bewegingen. Tijdens het lopen komen er allerlei ideeën in haar op. Onderweg ontdekt ze zaken die haar interesse wekken. Dingen die ze eerder niet denkt te hebben gezien, waaraan ze voorbij gelopen is. Organismen met een bepaalde beweging of een lichtval die de sfeer doet veranderen. Ook de dingen van een andere kant bekijken. De beweging van water en zand. “Kinderen kunnen me ook inspireren. In creatieve projecten maak ik ruimte zo dat zij kunnen werken. Tekenen is een andere manier van denken. Het is een manier om de wereld te visualiseren. Om iets te begrijpen kun je het onderzoeken, maar wanneer je het tegelijkertijd maakt werkt dat beter. Een tekening bij een uitleg bijvoorbeeld, dan ziet de ander meteen wat ik bedoel. We leven in een beeldcultuur nu, het is verstandig kinderen te leren hoe daarmee om te gaan.” Jongeren plukken veel van internet, verbouwen dat en zo hebben ze een figuurtje. Maar Birgit leert hen juist vanuit zichzelf een poppetje te bedenken, dan kunnen ze ook beter uitleggen wat ze bedoelen omdat het vanuit hen zelf komt. De techniek van tekenen moet je beheersen om ermee te kunnen communiceren. “Jonge kinderen tekenen op hun eigen manier naar de werkelijkheid. Het heeft met je beeldende ontwikkeling te maken hoe je naar iets kijkt. Bepaalde dingen begrijp je, andere daar moet je moeite voor doen. Is het niet interessant genoeg of vind je het eng, dan neem je die stap niet. Een realistisch beeld bouw je op met abstracte vormen, dat kun je leren.” Jurjen K. van der Hoek

Auteur

Redactie