Interview: ,Een hele moedige vrouw’

NOORDWOLDE

  Kortgeleden overleed  Jochina  van der Heide - de Vries uit Noordwolde op 91-jarige leeftijd. Een bijzondere vrouw die in de Tweede Wereldoorlog haar vader het leven redde doordat ze durfde op te staan tegen de Duitse bezetter.

Haar broer Henk de Vries bewaart warme herinneringen aan haar. Met name de Duitse razzia op de Meenthe bij Noordwolde op 29 december 1944 zal hem altijd bijblijven. ,,Drie gezinnen werden daar die dag overrompeld,’’ vertelt hij. ,,Onschuldige mensen die zich nergens mee bemoeiden. Enkelen waren zelfs nooit verder geweest dan Noordwolde. Die nutteloze actie van de Duitsers had nare gevolgen. Ik was toen vier jaar, het jongste broertje van Jochina. Maar het staat me nog duidelijk op het netvlies.  Jochina kreeg harde klappen met leren handschoenen van de Duitsers. Er werd haar toegeschreeuwd: ,Wo sind  de Mannen.’  Maar ze gaf geen krimp. Jochina was een heldin  in de goede zin. Ze  doorzag snel de dingen. Ze had vlak voor de inval onze vader  overtuigd om weg te kruipen in de boerderij aan de driesprong Meenthe – IJkenweg. En zo ontkwam hij aan veel ellende.’’ ,,Jochina kreeg door haar uitstraling en hulp van haar moeder de SS-ers  zo ver dat ze uiteindelijk afdropen,’’ vervolgt De Vries. ,,Maar niet nadat ons heftig keffend boerderijhondje Sjennie nog een flinke trap na kreeg van een paar grote Duitse laarzen. Maar een buurman die zich ook had verstopt, had minder geluk. Hij heeft de Meenthe nooit weer terug gezien. De Duitsers namen in die dagen zo maar onschuldige mensen mee. Ze waren ingekwartierd in Crackstate in Heerenveen. En van daaruit werden de gevangenen op transport gezet naar Duitsland, naar een werkkamp.’’ Jochina  was ook na de oorlog een sterke vrouw, weet haar broer. ,,Ze trouwde met Anton van der Heide uit Vinkega,’’ vertelt hij. ,,Het jonge stel trad in dienst bij een grote melkveehouder in de Boelstrapolder in  Nijelamer. Melken kon Jochina als de beste. Alles ging toen nog handmatig, maar mijn zus draaide haar hand er niet voor om dertig  koeien twee keer per dag te melken. Later is het stel naar Eindhoven vertrokken. Philips bood in die stad aan hardwerkende mensen goede mogelijkheden. De gloeilampen deskundigen hadden Jochina al gauw in de peiling. Jarenlang verdiende ze een goed belegde boterham in een gezin op  directie niveau van  Philips. Maar het noorden bleef trekken en dus vroegen ze overplaatsing naar Philips Drachten aan. Anton is in 1992 overleden en Jochina  is de laatste jaren van haar leven liefdevol verzorgd in Woonzorgcentrun Rispinge in Drachten. Een sterke vrouw die in tijden van oorlog moed toonde.’’

Auteur

Harry de Jong