De laatste klokkenmaker van Heerenveen

Heerenveen

Martin den Heijer mag dan de  laatste klokkenmaker van Heerenveen zijn, hij is nog lang niet van plan te stoppen. Sterker nog, de 68-jarige Heerenvener heeft net een nieuwe werkplaats annex showroom geopend aan De Bielzen 56 in zijn woonplaats. 

,,Dit werk is mijn hobby en dat kan ik bij wijze van spreken tot mijn dood doen,’’ lacht Den Heijer. ,,Ik zat tot nu toe op een bovenetage aan de Heideburen en dat was best lastig voor mensen die slecht ter been zijn. Wat dat betreft is het pand aan De Bielzen een hele vooruitgang.’’ 

De werkplaats op de nieuwe locatie hangt inmiddels vol met klokken in alle soorten en maten, maar de grootste blikvanger is toch wel een draaiorgel. ,,Helemaal zelf gemaakt,’’ vertelt de klokkenmaker trots. ,,Ik heb ‘m De Sutelder genoemd. Ik ben er twee jaar mee bezig geweest, want alleen al het houtsnijwerk kost tijden. Waarom een draaiorgel? Ik vind het gewoon fascinerend om van een dood stuk iets bijzonders te maken.’’ 

Den Heijer kan inderdaad iets bijzonders van hout maken. Dat heeft hij wel bewezen met de duizenden klokken die hij de afgelopen decennia heeft vervaardigd. ,,Allemaal handwerk,’’ verzekert hij. ,,Er is geen onderdeeltje dat uit de fabriek komt. Ik doe alles zelf, ook het gietwerk. Daarom ben ik niet afhankelijk van een toeleverancier.’’ 
De Heerenvener begon zijn loopbaan in een metaalfabriek, maar na een week kreeg hij last van lasogen. ,,Ik ging dus snel op zoek naar ander werk en solliciteerde op goed geluk bij een klokkenmaker in Heerenveen. Ik werd aangenomen en toen bleek dat ik mijn roeping  gevonden had. Het werk boeide me zo dat ik niets anders meer wilde.’’ In 1975 begon hij voor zichzelf en richtte aan De Trambaan een showroom en werkplaats in. 

Sindsdien is het maken en repareren van klokken zijn grote passie gebleven. Hij en zijn vrouw Olga verkasten van de Trambaan naar De Heideburen en vandaar verhuisde werkplaats naar De Bielzen. ,,Ik vind het nog altijd een lust om te zien dat een klok goed functioneert,’’ vertelt Den Heijer. ,,Om er voor te zorgen dat alle tandwieltjes en radertjes op de juiste manier in elkaar overlopen.’’ 
In de nieuwe werkplaats aan De Bielzen hangen Friese staart- en Zaanse klokken schouder aan schouder, sommige heel gangbaar en sommige uiterst zeldzaam. ,,De grote tijd van klokken is voorbij,’’ weet Den Heijer. ,,De waarde is ook gedaald. Ooit waren er in Heerenveen 52 klokkenmakers en in Joure 26. Maar dat is wel 100 jaar geleden.’’ 

Toch heeft de laatste klokkenmaker van Heerenveen niet te klagen. ,,Ik heb genoeg klokken in reparatie en ook komen er nog steeds mensen langs voor wie ik een speciale klok moet ontwerpen. Nee, ik heb genoeg werk. En daar ben ik blij om, want klokken ontwerpen en repareren is voor mij elke dag weer een geweldige uitdaging.’’ 

Harry de Jong  
 


Auteur

harry.de.jong