Gemeente Heerenveen definitief over op betalen per kilo voor huisvuil: gft-bak gratis, stort grotendeels

HEERENVEEN

De voltallige raad van de gemeente Heerenveen heeft maandagavond het besluit aangenomen om vanaf 1 januari 2019 per kilo te gaan betalen voor afval. Wel was daar een bij vlagen scherp debat voor nodig.

Zo pleiten alle partijen voor goede communicatie richting inwoners. Ook werd gesteld dat communicatie die er tot nu toe is geweest beter had gemoeten. Zo wilde Gemeentebelangen Heerenveen excuses van wethouder Van Veen voor zijn belerende manier van communiceren, waardoor volgens Tino van der Ven van GBH „het besluit om te betalen per kilo huisvuil insloeg als een bom. Wel staan wij vanwege het principe de vervuiler betaalt achter het plan.”

Van Veen zelf vond het maken van excuses te ver gaan. ,,Dat zou betekenen dat ik de raad heb gepasseerd. Dat is niet het geval.”

Om inwoners op de hoogte te stellen, wordt in december intensief gecommuniceerd via onder andere de Heerenveense Courant, social media en via huis-aan-huisbrieven. In die brieven staat een link naar een website waarop inwoners inzicht kunnen krijgen in wat de invoering voor hen betekent. Van Veen gaf bij de vergadering aan in overweging te nemen om de brief in meerdere talen te verspreiden. De boodschap van de communicatie luidt: dat afval scheiden loont en goed is voor de portemonnee.

Van Veen: ,,Wat mij betreft evalueren we in de eerste raadsvergadering na het zomerreces het betalen per kilo. De wethouder kreeg daarvoor bijval kreeg van de hele raad.” Wel met de kanttekening van de FNP en de SP dat zij er bij blijven dat het besluit is genomen over de rug van inwoners, door burgers er niet bij te betrekken.

Daarnaast hadden de FNP en SP een amendement ingediend om het betalen per kilo als proef naast het reguliere systeem te laten lopen. Van Veen zag daar niets in en wees erop dat er dan geen prikkel is voor inwoners. Het amendement zelf werd weggestemd in de raad.

Tarieven

Het bedrag per kilo wordt € 025. Het ledigingstarief wordt € 1. Daarnaast wordt de GFT-bak gratis en de stort deels. Om te voorkomen dat een container wordt volgegooid door anderen kunnen inwoners een kantelslot aanschaffen. Dat kost veertig euro. De gemeente neemt de installatiekosten van elf euro op zich. Het slot gaat automatisch open als de container wordt geleegd en sluit zichzelf daarna automatisch weer af.

In de Heerenveense Courant stelde Van Veen eerder dat in de praktijk amper kantelslotjes worden aangeschaft. Hij baseerde zich daarbij op cijfers van diverse gemeenten waar al per kilo wordt betaald voor het huisvuil.

,,Slechts twee procent van de mensen daar heeft een kantelslotje aangeschaft. Ik denk dan ook dan ook dat het vooral koudwatervrees is voor de nieuwe manier van inzamelen.”

Diftar+

Diftar+, waar het nieuwe systeem onder valt, werkt volgens het college het beste als ,,bewoners begrijpen waarom een bepaald systeem wordt ingevoerd. Het systeem heeft als doel om mensen te stimuleren grondstoffen gescheiden aan te bieden.”

Dat werkt volgens het college niet als een tarief wordt gevraagd voor de biobak. ,,Het kosteloos aanbieden van de gft-bak draagt bij aan het begrip van het systeem en de acceptatie ervan en zal daarmee een impuls geven aan betere scheidingsresultaten.”

Belangrijk hierbij is volgens het college om op te merken dat inwoners die meer gft scheiden en dat door middel van de gratis biobak aanbieden, minder afval qua gewicht hebben in de sortibak.

Mileustraat

In diezelfde redenering past het volgens het college ook om herbruikbare stromen op de Milieustraat voortaan kosteloos aan te kunnen bieden. Het daarbij om: glas, papier, textiel, witgoed, metalen, gips, kunststof, grond, grof groen, dakleer, matrassen en piepschuim.

Voor ongescheiden grof huishoudelijk afval en bouw- en sloopafvalstromen blijft een slagboomtarief gehandhaafd.

De maatregel is volgens Van Veen nodig vanwege de VANG-verplichting. Elke Nederlandse gemeente is daarbij in 2020 volgens het principe Van Afval Naar Grondstof verplicht om het aantal kilo’s afval per huishouden terug te dringen naar honderd kilo verbrand afval per persoon per jaar. Momenteel is dat ongeveer honderdzestig kilo verbrand afval per persoon per jaar in Heerenveen. In2025 moet het bovendien zijn teruggebrahct naar dertig kilo per jaar.

Diper challenge

Ook is gesproken over een afvalcoach, het goed faciliteren van scholen om afval te kunnen scheiden, over incontinentiemateriaal waarvoor middels een doktersverklaring een ontheffing komt en onder andere over luiers.

Besloten is om een proef te doen naar voorbeeld van Hengelo. Daar is een 'diper challenge' gehouden, waarbij 50 geselecteerde gezinnen uitwasbare luiers ter beschikking kregen. Daar konden ze niet alleen op Facebook hun ervaringen over uitwisselen. Ook pikte de pers het op. Van Veen zag wel wat in het voorstel, maar wil het wel via de juiste weg laten lopen. Hij zegde al toe ook te willen kijken naar welkomstpakketten voor gezinnen met pasgeboren baby's, om daar uitwasbare luiers in te doen.

Sorteeranalyse

Uit de meest recente sorteeranalyse uit 2017 blijkt veertien procent van het totaal aangeboden gewicht in de sortibak bestaat uit luiers. Daarvan bestaat een klein deel uit incontinentie- en medisch afval. Voorgesteld wordt deze huishoudens te compenseren op basis van medische noodzaak aan de hand van een doktersverklaring.

Toch denkt Van Veen dat in de praktijk amper kantelslotjes worden aangeschaft. Hij baseert zich daarbij op cijfers van diverse gemeenten waar al per kilo wordt betaald voor het huisvuil.

,,Slechts twee procent van de mensen daar heeft een kantelslotje aangeschaft. Ik denk dan ook dan ook dat het vooral koudwatervrees is voor de nieuwe manier van inzamelen.”

Van Veen: ,,Waar het ons als gemeente vooral ook om is te doen, is dat iedereen bewust met afval omgaat. Zodat er zo min mogelijk restafval is wat moet worden verbrand en dat afval wat er is kan worden hergebruikt. Als persoon vind ik daarnaast dat iedereen moet nadenken over hoe je wilt bijdragen aan een schonere wereld.”

Facebook

Op onze Facebookpagina werd maandagavond na het debat meteen volop gediscussieerd over het plan. Wat is uw mening en war maakt u zich zorgen over rondom het afvalplan? Laat uw mening achter op onze Facebookpagina Heerenveense Courant of stuur een e-mail naar hrv@ndcmediagroep.nl onder vermelding van ‘afvalplan’.

(Tekst Jitze Hooghiemstra)