Recensie | ‘Opwindende tentoonstelling in Museum Galerie Heerenveen’

HEERENVEEN Nog tot en met 12 juli zijn tekeningen van Age Hartsuiker en sculpturen van Iris Bouwmeester te zien in de nieuwe Museum Galerie Heerenveen aan de Minckelersstraat 11 in Heerenveen.

Jurjen K. van der Hoek schreef een recensie. Hieronder zijn tekst.

Het nieuwe Museum Galerie Heerenveen start met een tentoonstelling waarin werk van de initiatiefnemer, zoals hij ook destijds ‘zijn’ kunsthuis LOOF is begonnen. Was het toen de boom die de aandacht kreeg, de bladeren en het hout. Eenvoudige vormen die krachtig spreken. Nu zit de eenvoud nog steeds in de vorm, maar is de huid grondig bewerkt. Zelfs zo dat er beweging schijnt in stilstand. Deze tekeningen van Age Hartsuiker worden in de oude Pronkkeamer en voormalige Kunstruimte Heerenveen aangevuld met objecten van vormgever Iris Bouwmeester.

Hartsuiker toont monumentale werken in zwart krijt op wit papier. Plantaardige gebouwen, belvéderes genoemd, die niet zouden misstaan in de ecokathedraal van Louis le Roy. De torens met goed uitzicht vallen architectonisch gezien wel enigszins uit elkaar. Diverse onderdelen hebben een tegengestelde structuur gekregen. Alsof de natuur meteen al bezit heeft genomen van het bouwwerk door mensenhanden gemaakt. Boomstronken, stammen, zwammen en zwerfstenen schuren tegen elkaar tot de juiste vorm gevonden is. De huidstructuren staan haaks op elkaar waardoor het lijkt of de onderdelen kunstzinnig tegen elkaar geplakt zijn of bedacht voor elkaar langs zweven. De wereld van Hartsuiker is een abstracte werkelijkheid die realistisch aandoet. Ik zou de stapeling van vormen ooit eens ergens zo gezien kunnen hebben in een imaginaire ruimte.

Het rumoer in vormen lijkt wel een teveel doorwrochte inspiratie, waarin orde en regelmaat ver te zoeken zijn - maar niets is minder waar. Hartsuiker blijft in zijn ingevingen ordelijk en afgewogen te werk gaan. Age is terug bij zijn wortels waarin hij één blijft met de materie. Er zit niets meer tussen hem en de beeltenis. Met krijt in de vingers maakt hij het werk, er is geen penseel of kwast meer in de weg, geen ruis. Age bouwt het beeld in het platte vlak. Hartsuiker is een beeldhouwer in de tweede dimensie. Schept ruimte op papier. Veelal is de vorm abstract, maar in “it ljocht yn 'e wâlden” wordt de toren een landschap. Een prachtig werk, het hoogtepunt in deze omgeving wat mij betreft. De akker ligt er bewerkt bij, de voren in de aarde bewegen als de scheuren in de schors van de boomstam. Het dak van de toren is het bos van de wouden, het licht straalt tussen de stammen door naar het centrum van de compositie. Ik wil dat bos in, de koelte zoeken.

Hoe beweeglijk hartstochtelijk Hartsuiker zich in deze monumentale werken uit, zo verstild is hij op klein formaat achter glas. Met minimale middelen weet hij zich maximaal uit te drukken.

Het ruimtelijk werk van Iris Bouwmeester sluit aan op de zin in de compositie op te willen gaan. Ik wil er in, er deel van uitmaken. De beelding van binnenuit beleven en niet als toeschouwer er bij te staan kijken. De frisheid van de ruimte voelen. Het is alsof Age’s werk bij Iris tot leven komt. In Bouwmeester opent Hartsuiker zich, in de ruimte heeft het platte vlak een lichaam. Iris gaat verder waar Age een punt zet. Dat is de beperking van hoogte en breedte, wanneer je de diepte niet in kunt. Althans letterlijk. Figuurlijk gaat ook de tekenaar dieper dan de zichtbare lijn. De ruimtelijke figuren van Bouwmeester schijnen zo uit de werkelijkheid voor het voetlicht te komen. Gevormd door stroming van water en schuring van wind staan de zwammen en anemonen versteend in de ruimte. In waterige pasteltinten of juist fel gekleurd door inwerking van licht en lucht. Bekervormen met holten waar ik binnen kan zweven. Als een vis in het water, mijn adem galmt in rimpels en langs nissen.

In deze opstelling trekken de objecten mij naar zich toe. Ze slokken mijn blik op en eenmaal binnen houden ze mij vast en komt mijn aandacht er maar lastig weer uit. Deze tentoonstelling biologeert daarom omdat het leven opslokt. Artistiek zijn en kunstzinnig ervaren. Ik kom niet los van dit werk, draag het met me mee. In gedachten. Het is spannend en eng samen. Opwindend en griezelig ineen. Het werk van deze kunstenaars sluit zo nauw samen dat mij de rilling warm over de rug loopt. Het kleurige grauw-zijn van Hartsuiker als voedingsbodem voor de uitbundige vormen van Bouwmeester. Een momentje in de hof van heden, hier en nu. Een goede start in een nieuwe omgeving.

Zie ook het weblog KUNST-stukjes.

(Tekst en foto’s Jurjen K. van der Hoek)